1. Деректерді кім өңдейді
Дербес деректердің операторы — AruGo сервисінің иесі: Қазақстан ауылдарында такси шақыруға арналған қосымша және arun.kz сайты. Осы деректер туралы кез келген сұрақпен операторға berkenov.post@gmail.com мекенжайы арқылы хабарласуға болады.
Деректерді өңдеу сіз қосымшаға кірерде телефон нөмірін енгізген сәтте басталады. Оған дейін қосымша сіз туралы серверге ештеңе жібермейді.
2. Қандай деректерді жинаймыз және не үшін
Тізім толық. Төмендегі әр жол біздің дерекқордағы нақты орынға сәйкес келеді — егер бірдеңе осы тізімде жоқ болса, ол дерекқорда да жоқ.
Барлық пайдаланушыда
Телефон нөмірі
Жүйедегі адамның жалғыз идентификаторы. Жолаушылар мен жүргізушілерден біз құпия сөзді де, электрондық поштаны да, сауалнаманы да, құжатты да сұрамаймыз — аккаунт дәл нөмір ретінде өмір сүреді.
Не үшін: қосымшаға кіру, нақты сапар бойынша жүргізуші мен жолаушыны байланыстыру, шағымдарды талдау.
Өзіңіз қойған есім
Өріс міндетті емес. Ол қақпа алдындағы жүргізуші кімді алатынын түсінуі үшін, ал жолаушы рөлде кім отырғанын көруі үшін керек.
Интерфейс тілі
Орысша, қазақша немесе ағылшынша. Хабарландырулар мен кіру коды бар хабарламаның тілін анықтайды.
Кіру кезіндегі растау коды
Кодтың өзін біз сақтамаймыз — дерекқорда тек оның қайтымсыз хеші, бес минуттық жарамдылық мерзімі, әрекеттер санауышы және код сұралған IP-мекенжай жатыр. IP тек бір нәрсе үшін керек: біреу бөтен аккаунтқа кіргісі келгенде кодты іріктеуді тоқтату.
Хабарландыруға арналған құрылғы деректері
Push-хабарландыру токені, платформа (Android немесе iOS), қосымшаның нұсқасы және телефонның тіл баптаулары. Токенсіз тапсырыс келгенде телефонды ояту мүмкін емес.
Бір адамда бірнеше құрылғы болуы мүмкін — жүргізушіде жиі екі телефон болады, әрі екеуі де шылдырлауы керек.
Тапсырыс жасалғанда
Тапсырыс жасалған сәттегі геопозиция
Қосымша сіздің ағымдағы нүктеңізді бір рет алады — тапсырыс бергенде. Ол бойынша ең жақын қосылған ауыл анықталады, сол ауылдың тарифі бойынша баға есептеледі және жүргізуші қайда келу керегін түсінеді.
Фонда қозғалысты бақылау жоқ. Қосымша маршрутыңызды жазбайды, тапсырыстар арасында координат жинамайды және тапсырыстан тыс қозғалыс тарихын сақтамайды. Келу нүктесі мен бару нүктесі тек нақты тапсырыстың бөлігі ретінде ғана өмір сүреді.
Бағдар және сөзбен нақтылау
«Аурухана», «№1 мектеп», сондай-ақ «жасыл қақпа» немесе «дәріхананың қарсысында» сияқты өз қосымшаңыз. Ауылда жолды шын мәнінде осылай түсіндіреді, әрі бұл қоңыраудан құтқарады.
Тапсырыс журналы
Тапсырыс нөмірі, күйі, әр қадамның уақыты, есептелген баға, тағайындалған жүргізуші, бас тарту фактісі және оны кім жасағаны. Бөлек — ұсыныстар журналы: тапсырыс жүргізушілердің қайсысына көрсетілді, кім қабылдады, кім бас тартты, кім үндемеді.
Не үшін: бұл журналсыз «маған тапсырыс келген жоқ» немесе «жүргізуші келмеді» деген дауды талдау мүмкін емес — бір-біріне қайшы екі әңгімеден басқа ештеңе қалмайды.
Сервис жоқ нүктелер
Егер жаныңызда қосылған ауыл болмаса, келесі кезекте қай ауылды қосу керегін түсіну үшін біз сәтсіз әрекеттің фактісін жазып аламыз. Координаттар бұл ретте жазылған сәтте бірден шамамен бір километрге дейін ірілендіріледі және сіздің нөміріңізбен де, аккаунтыңызбен де байланыстырылмайды. Бұл кестеде дәл нүкте ешбір кезеңде болмайды.
Жүргізушілерде қосымша
Көліктің мемлекеттік нөмірі
Екі түрде сақталады: өзіңіз тергендей және қалыпқа келтірілген түрде — кириллицамен жазылған «123 АВС» пен латынмен жазылған «123 ABC» екі емес, бір көлік болып саналуы үшін.
Не үшін: жолаушы қақпа алдында көлікті тануы керек. Шағымды талдағандағы жалғыз тірек те осы.
Көліктің түсі, маркасы, моделі және жылы
Жүргізуші карточкасы қыста таңғы жетіде де оқылуы үшін.
Көліктің фотосы
Міндетті емес — фотодан бас тарту ештеңені шектемейді. Жүргізушінің, яғни адамның фотосын біз мүлде сұрамаймыз және сақтамаймыз.
Жүктелген сурет серверде қайта қысылады, әрі бұл ретте EXIF метадеректері мәжбүрлі түрде кесіліп тасталады. EXIF-те түсірілген жердің GPS-координаттары жатады — әдетте бұл жүргізушінің ауласы. Адамның үй мекенжайы суретпен бірге кетіп қалғанын қаламаймыз.
Ауысым және кезек
Жүргізуші желіде ме, жоқ па, қашан шыққаны, ауыл кезегіндегі орны, соңғы байланыс сигналының уақыты, өткізіп алған тапсырыстардың санауыштары.
Не үшін: кезек — өнімнің өзегі. Бұл өрістерсіз тапсырысты кезекпен үлестіретін ешкім жоқ.
Профиль өзгерістерінің тарихы
Жүргізуші көлік нөмірін немесе маркасын ауыстырса, ескі мән сақталады. Бұл — жолаушыны қорғау: дау ортасында көлік «басқа болып кете» алмайды.
Шағымдар және техникалық телеметрия
Шағымның мәтіні
Не жазғаныңыз, кім туралы және қай тапсырыс бойынша. Оны тек өтініштерді талдайтын платформа қызметкерлері оқиды.
Қосымшадан келетін үш техникалық оқиға
Қосымша бізге сервер өзі біле алмайтын дәл үш нәрсені хабарлайды: тапсырыс карточкасы жүргізушінің экранында неше миллисекундтан кейін шынымен пайда болғанын, қосымшаға қандай жүйелік рұқсаттар берілгенін (геопозиция, хабарландыру, фонда жұмыс, батареяны үнемдеу) және тапсырыс формасының расталуға жетпей тасталғаны фактісін.
Не үшін: біріншісі тапсырыстардың секундтармен жететінін, әлде біздің өзімізді алдап отырғанымызды көрсетеді. Екіншісі желідегі нақты жүргізушінің неге тапсырыс алмай отырғанын түсіндіреді. Үшіншісі адамдардың қай қадамда сапардан бас тартатынын көрсетеді.
Платформа оқиғаларының журналы
Сервис көрсеткіштері есептелетін техникалық ағын. Онда дерекқор сұлбасының өзіне енгізілген ереже бойынша дербес деректер жоқ — тек ішкі идентификаторлар (тапсырыс нөмірі, пайдаланушы нөмірі, ауыл нөмірі). Бұл журналға телефон да, есім де, көлік нөмірі де, координаттар да, мекенжайға берілген нақтылаудың мәтіні де ешқашан түспейді.
3. Нені принципті түрде жинамаймыз
Бұл тізім алдыңғысы сияқты міндетті. Біз мыналарды жинамаймыз:
- Тапсырыстан тыс геопозицияны. Ешқандай фондық бақылау, ешқандай қозғалыс тарихы жоқ.
- Жарнамалық идентификаторды, телефон моделін, байланыс операторын. Бұлар — бірде-бір сұраққа жауап бермейтін дербес деректер.
- Экрандарды қараудың, түйме басудың, айналдырудың, қосымшадағы уақыттың есебін. Бұл өнім көрсеткіші емес, мінез-құлықты аңду.
- Контактілер тізімін, фотогалереяны, микрофонды, күнтізбені. Қосымша бұл рұқсаттарды сұрамайды.
- Төлем деректерін. Карта да, байланыстыру да, шот та жоқ: төлем платформаны айналып өтіп, тікелей жүргізушіге барады (Пайдалану шарттарын қараңыз). Бізде сізден ақша шешетін мүмкіндік жоқ.
- Жүргізушінің құжаттарын — куәлікті, техпаспортты, сақтандыруды. Біз оларды тексермейміз және сақтамаймыз; «кейін жүктеңіз» деген өріс жалған тексеру әсерін тудырар еді.
- Жүргізушінің немесе жолаушының бет фотосын.
- Тіркелген мекенжайды, ЖСН-ді, туған күнді, отбасылық жағдайды және басқа сауалнама деректерін.
Біз деректерді сатпаймыз, оларды жарнама желілеріне, дерек брокерлеріне және кредиттік бюроларға бермейміз, профильдеу мен таргетинг үшін пайдаланбаймыз.
4. Деректер қайда сақталады
Дерекқор Қазақстан Республикасының аумағындағы серверде тұр. Бұл — «Дербес деректер және оларды қорғау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 12-бабының талабы: Қазақстан азаматтарының дербес деректері Қазақстанда физикалық түрде орналасқан дерекқорда сақталуға тиіс.
Дерекқордың сақтық көшірмелері — сол дербес деректердің өзі, сондықтан олар да Қазақстан аумағында қалады және ел сыртындағы бұлттарға шығарылмайды.
Дәл сол себептен сервис сыртқы бұлттық аналитика платформаларын (Google Analytics, Amplitude, Mixpanel және соған ұқсастарды) пайдаланбайды: олардың бәрі деректі Қазақстаннан тыс алып кетеді. Аналитика бізде өзіміздікі және тапсырыстармен бір дерекқорда жатыр.
5. Деректер кімге беріледі
Үшінші тұлға дәл төртеу, әрі әрқайсысына қатаң белгіленген ең аз көлем ғана кетеді. Төменде не кететіні ғана емес, не кетпейтіні де айтылған.
Google Firebase Cloud Messaging — хабарландыруды жеткізу
Кетеді: құрылғыңыздың push-токені, хабарландырудың қысқа мәтіні («Жаңа тапсырыс», «Көлік табылды», «Жүргізуші орнында») және қызметтік өрістер — тапсырыстың ішкі нөмірі, оқиғаның атауы және ұсыныс қолданылатын мерзім.
Кетпейді: телефон нөмірі, есім, келу мекенжайы, бару мекенжайы, координаттар, сапардың бағасы, көлік нөмірі.
Бұл саналы түрде осылай істелген: push-тың міндеті — қосымшаны ояту, тапсырыстың мазмұнын жеткізу емес. Мазмұнның өзін қосымша Қазақстандағы серверімізден бөлек сұраныспен алады. Сондықтан Firebase-ке кететін тапсырыстың ішкі нөмірі біздің дерекқордан тыс ештеңе білдірмейді.
WhatsApp шлюзі — кіру кодын жеткізу
Кетеді: телефон нөміріңіз және бір хабарламаның мәтіні — «AruGo: растау коды 1234. Оны ешкімге айтпаңыз».
Кетпейді: есіміңіз, тапсырыстарыңыз, геопозицияңыз, сапар тарихыңыз — нөмір мен кодтан басқа ештеңе. Шлюз тек жіберу үшін пайдаланылады және бізден ешқандай деректеріңізді оқымайды.
Хабарламаның өзін WhatsApp инфрақұрылымы жеткізеді — осы мессенджердегі кез келген басқа хабарлама сияқты. Біз SMS-тің орнына WhatsApp-ты таңдадық, себебі ол ауылда бәрінде бар және әр тіркелу үшін ақша талап етпейді.
OpenStreetMap — картаның суреті
Сіз қосымшада картаға қарағанда, картаның үзінділерін телефоныңыз OpenStreetMap жобасының серверлерінен тікелей жүктейді. Бұл серверге телефоныңыздың IP-мекенжайы және ашқан картаңыздың шамамен қай бөлігі екені көрінеді.
Сіздің тапсырыс нүктеңіз ол жаққа жіберілмейді — карта сіз метканы қайда қойғаныңызды және қайда жиналғаныңызды білмейді. Біздің сервер бұл алмасуға мүлде қатыспайды.
Сыртқы навигаторлар — жүргізуші басқанда
Бізде өз навигаторымыз жоқ. Жүргізуші «Маршрут салу» дегенді басқанда, мекенжай оның өзі таңдаған карта қосымшасына беріледі — 2ГИС, Яндекс.Навигатор немесе телефонның жүйелік карталары. Бұдан әрі біздікі емес, сол қосымшаның құпиялылық саясаты қолданылады.
Төртінші тарап — серверіміз тұрған қазақстандық хостинг-провайдер. Ол темірді ұсынады және әдеттегі жұмыс шеңберінде дерекқордың мазмұнына қол жеткізе алмайды. Деректер бұл ретте Қазақстан аумағынан шықпайды.
Аталғандардан басқа, деректер заңнамаға сәйкес ресімделген ресми сұрау бойынша Қазақстан Республикасының мемлекеттік органдарына берілуі мүмкін. Өзге алушылар жоқ.
6. Жолаушы мен жүргізуші бір-бірі туралы нені көреді
Өнімнің мәні — сіздің сапарыңыз туралы бүкіл ауыл білмеуінде. Сондықтан көріну шекарасы қатаң жүргізілген:
- Тапсырыс көлік іздеп тұрғанда жүргізушілер маршрут пен соманы көреді. Байланыс деректеріңіз оларға көрсетілмейді.
- Жүргізуші тапсырысты қабылдағаннан кейін сіз оның есімін, телефон нөмірін, көлік нөмірін, көліктің түсі мен моделін көресіз. Бұл қақпа алдында көлікті тану үшін және ол керек үйді таппаса қоңырау шалу үшін қажет.
- Жүргізуші келу нүктесін, мекенжайға берген нақтылауыңызды және бару нүктесін көреді — онсыз келу мүмкін емес.
- Ауылдың қалған тұрғындары ештеңе көрмейді. Сапарыңызды оны алмаған жүргізушілер де көрмейді: тапсырыс олардың экранынан жай ғана жоғалады.
- Қосымша ішінде чат жоқ — демек, біз сақтап, оқи алатын хат алмасу да жоқ.
Құпиялылықты асыра бағалаудың қажеті жоқ: бұл аноним болу емес. Жүргізуші сізді бәрібір бетіңізден таниды — ауыл кішкентай. Құндылығы — сапардың жалпы топтағы үш жүз адамға арналған жария хабарландыру болудан қалуында.
7. Үнсіз өзара бұғаттау
Сапардан кейін жолаушы да, жүргізуші де «бұл адаммен бұдан былай жұмыс істемеу» деп белгілей алады. Жүйе бұл жұпты тапсырыстарда қоспайтын болады.
Екінші тарап бұл туралы ешқашан білмейді. Оған хабарландыру келмейді, ол мұны қосымшадан көрмейді, оған тапсырыстың жоқтығының себебі айтылмайды, әрі ол бұғаттау фактісін де, оны кім қойғанын да біле алмайды. Бұл ақпарат қосымшаның бірде-бір экранында көрсетілмейді — жолаушыға да, жүргізушіге де.
Бұл әдейі істелген: ауылда жария болған қақтығыс қақтығыстың өзінен қымбатқа түседі. Бұғаттау себебін біз тіпті сұрамаймыз — бұл түсіндірмесі бар форма емес, бір рет басатын әрекет.
Бұл ақпаратпен ішкі жағында не істейміз: бұғаттаулар платформа қызметкерлеріне дербестендіруі жойылған түрде, санауыш ретінде көрінеді. Егер бір жүргізушімен бірден көп жолаушы жүруді қойса, бұл адам тексеруі үшін белгі береді. Осы санауыш бойынша желіден автоматты түрде шығару жоқ — шешімді адам қабылдайды. «Кім кімді бұғаттады» деген тізімнің өзі жүктеп алынбайды, жарияланбайды және пайдаланушылардың ешқайсысына хабарланбайды.
8. Деректер қанша сақталады
| Не | Мерзімі |
|---|---|
| Профиль, телефон нөмірі, жүргізуші профилі | аккаунт бар болғанша |
| Тапсырыстар және оларды орындау журналы | 3 жыл |
| Шағымдар және оларды талдау нәтижесі | 3 жыл |
| Қосымшаның техникалық телеметриясы | 12 ай |
| Кіру кодын сұраған IP-мекенжай | 30 күн |
| Растау коды (хеш) | 5 минут |
| Қызмет көрсетілмейтін аймақтағы нүктелер | 90 күн |
| Ауыл мен күн бойынша дербестендірілмеген жиынтықтар | мерзімсіз |
Тапсырыстар мен шағымдарға берілген үш жылдық мерзім кездейсоқ таңдалған жоқ: бұл — сапар журналы дауда дәлел ретінде қажет болуы мүмкін жалпы талап қою мерзіміне бағдар.
Дербестендірілмеген жиынтықтар — «пәлен ауылда түген күні сонша тапсырыс болды» деген сияқты сандар. Оларда дербес деректер құрылысы бойынша жоқ, сондықтан олар өшірілмейді.
9. Құқықтарыңыз, соның ішінде аккаунтты өшіру
Қол жеткізу
Сізде қандай деректеріңіз бар екенін білуге құқығыңыз бар. Бір бөлігі қосымшаның өзінде көрінеді: профиль, бағалары мен күндері бар тапсырыстарыңыздың тізімі, жүргізушіде — көлік профилі. Толық көшірмені хатпен сұрауға болады — 15 күнтізбелік күн ішінде жауап береміз.
Түзету
Есім, интерфейс тілі және көлік деректері қосымшада кез келген сәтте өз бетіңізше өзгертіледі. Телефон нөмірін ауыстыру жаңа кіру дегенді білдіреді — тарихты көшіру керек болса, бізге жазыңыз.
Аккаунтты өшіру
Аккаунтты қосымшаның өзінде өшіруге болады — баптаулар бөлімінде, хатсыз, қоңыраусыз және себебін түсіндірмей. Бұл үшін бізден бөлек рұқсат қажет емес.
Егер қосымша қандай да бір себеппен қолжетімсіз болса, аккаунтқа байланған нөмірден berkenov.post@gmail.com мекенжайына жазыңыз — аккаунтты 30 күн ішінде өшіреміз және жауап хатпен растаймыз.
Өшіргенде не болатыны, адал айтқанда:
- Қайтарымсыз өшіріледі: телефон нөмірі, есім, байланысқан құрылғылар мен push-токендер, жүргізушінің көлік деректері мен көлік фотосы, сіздің үнсіз бұғаттауларыңыз.
- Дербестендіруі жойылған түрде қалады: аяқталған тапсырыстардың жолдары және оларды орындау журналы. Олардың артында енді адам тұрмайды — сілтеме нөмірі де, есімі де жоқ идентификаторға апарады. Бұл қажет, себебі сапардың екінші тарабы бар: жүргізушінің орындалған жұмыстың дәлелін сақтауға, ал платформаның сол сапар бойынша шағымды талдауға құқығы бар. Сақтау мерзімі біткенде бұл жолдар қалғандарымен бірге өшіріледі.
- Өшірілген аккаунтты қайтару мүмкін емес. Сол нөмірмен жаңадан кіру тарихы жоқ жаңа, бос аккаунт жасайды.
Келісімді кері қайтару
Деректерді өңдеуге келісімді сіз кодты алу алдында белгі қою арқылы бересіз — біз сізге алғашқы хабарлама жібергенге дейін. Оны кез келген сәтте кері қайтаруға болады — келісімді кері қайтару аккаунтты өшіруге тең, себебі телефон нөмірінсіз сервис техникалық жағынан жұмыс істей алмайды.
Қарсылық және шағым
Деректеріңіз дұрыс өңделмеді деп есептесеңіз, алдымен бізге жазыңыз — бәрі дерлік бір күн ішіндегі жауаппен шешіледі. Жауабымыз сізді қанағаттандырмаса, Қазақстан Республикасының дербес деректерді қорғау жөніндегі уәкілетті органына немесе сотқа жүгінуге құқығыңыз бар.
10. Деректер қалай қорғалған
- Қосымша мен сервер арасындағы бүкіл алмасу автоматты түрде жаңартылатын сертификаты бар HTTPS арқылы жүреді.
- Растау коды ашық түрде сақталмайды — тек бес минут өмір сүретін қайтымсыз хеш.
- Кіру әрекеттерінің саны нөмір бойынша да, IP-мекенжай бойынша да шектелген: кодты іріктеу шекке тіреледі.
- Қызметтік логтарда телефон нөмірі толық емес, бүркемеленген түрде жазылады.
- EXIF метадеректері жүктелген әр көлік фотосынан серверде кесіледі — тіпті қосымша оларды әлдеқашан жойған болса да.
- Платформа қызметкерлерінің панелінде жолаушының нөмірі бүркемеленіп көрсетіледі; толық нөмір тек онсыз өтінішті талдау мүмкін емес жерде қолжетімді.
- Платформа қызметкерінің әр әрекеті — бұғаттау, тарифті өзгерту, шағымды талдау — өшірілмейтін журналға жазылады.
- Сақтық көшірмелер күн сайын жасалады және Қазақстан аумағында сақталады.
Абсолютті қорғаныс болмайды, оны уәде ету адал болмас еді. Егер деректеріңізге қатысты ағып кету орын алса, біз бұл туралы пайдаланушыларға да, уәкілетті органға да хабарлаймыз.
11. Пайдаланушылардың жасы
Қосымша балаларға арналмаған және оларға арналған ештеңе қамтымайды. Жасты біз тексермейміз: жалғыз идентификатор — телефон нөмірі, ал құжат сұрамаймыз.
Аккаунтты заңды өкілінің келісімінсіз 16 жасқа толмаған бала пайдаланып жүргені анықталса, бізге жазыңыз — аккаунтты және онымен байланысты деректерді өшіреміз.
12. Осы саясаттың өзгеруі
Сервис өзгереді, саясат та онымен бірге өзгеретін болады. Біз оны кейінгі санмен түзетіп, «әрқашан солай болған» деп көрсетпейміз: әр редакцияның күні мен нұсқа нөмірі бар, олар құжаттың басында тұр.
Егер өзгерістер жиналатын деректердің құрамын немесе олар берілетін тұлғалардың шеңберін қозғаса, біз бұл туралы өзгерістер күшіне енгенге дейін қосымшада хабарлаймыз.
13. Байланыс және шағымдар
Осы деректер туралы кез келген сұрақпен — қол жеткізу, түзету, өшіру, шағым:
berkenov.post@gmail.com1–2 жұмыс күні ішінде жауап береміз. Өшіру және деректерді беру туралы сұраныстар бойынша — 15 күнтізбелік күннен кешіктірмей.
Қатысты құжаттар: Пайдалану шарттары және Қолдау.